Gelişmenin Özeti

Sürdürülebilir İnsan eliyle gelen felaket 46 ülkeyi kapsayan uluslararası bir araştırma, ölümcül heyelanların ardındaki ‘insan’ faktörünü sarsıcı verilerle ortaya koydu. Ormansızlaşma, plansız altyapı projeleri ve kontrolsüz arazi kullanımı, heyelanları insan lı bir yıkıma dönüştürüyor.

Türkiye ise bu risk tablosunda Avrupa’da ilk sırada yer aldı. 16 Nisan 2026 00:00 16 Nisan 2026 00:02 Whatsapp Telegram Linkedin Email Başak Nur GÖKÇAM Dağlık bölgelerde meydana gelen heyelanlar, kolektif hafızamızda genellikle ön­lenemez doğal afetler olarak kod­lanır.

Şiddetli yağış, dik eğim ve za­yıf zemin yapısı suçlu ilan edilir. Ancak Science Advances dergisin­de yayımlanan ve 46 ülkeyi kapsa­yan 60 yıllık arazi kullanımı verile­rini inceleyen bir araştırma, bu al­gıyı kökten sarsıyor.

Bulgular net: Ölümcül heyelanların büyük bö­lümü, insanın doğayı hoyratça dö­nüştürdüğü alanlarda yaşanıyor. Türkiye ise bu dönüşümün hızı ve yarattığı can kaybı verileriyle Av­rupa’nın en riskli ülkesi konumun­da.

Küresel ölçekte dağlık alanlara yönelik insan müdahalesi, düşük gelirli ülkelerde yüzde 50 seviyele­rine kadar çıkarken, yüksek gelirli ülkelerde bu oran yüzde 7 bandın­da kalıyor. Türkiye, ‘üst-orta gelir’ grubunda yer almasına rağmen, arazi örtüsü değişiminde kendi grubunun ortalamasını geride bı­rakıyor.

Bu durum, sadece bir coğ­rafi kader değil; ekonomik kısıtlar, hızlı nüfus artışı ve ‘kalkınma ön­celikli’ altyapı projelerinin bir so­nucu olarak karşımıza çıkıyor. Yaygın algı sarsıldı Dağlık bölgelerde meydana ge­len heyelanlar çoğu zaman şiddetli yağışlar, dik yamaçlar ve zayıf jeo­lojik yapı gibi doğal süreçlerin bir sonucu olarak değerlendirilirken konuyla ilgili değerlendirmede bulunan Dr.

Bikem Ekberzade, bu yaygın algıyı temelden sarsan bir gerçeğe dikkat çekti. Ekberzade’ye göre, yayımlanan yeni araştırma­nın en çarpıcı sonucu; ölümcül he­yelanların büyük bir bölümünün, insan tarafından doğrudan müda­hale edilerek dönüştürülmüş çev­relerde meydana gelmesi.

Piyasaya Etkileri

• Kur oynaklığı ithalatçı ve ihracatçı şirketlerin fiyatlamalarında düzeltmelere neden olabilir.

Arka Plan

İlgili açıklamalar ve veriler, içinde bulunulan dönem bağlamında piyasa fiyatlamalarına yön veriyor.

Uzman Notu

Kısa vadeli haber akışına aşırı tepki vermek yerine, trend ve risk yönetimine odaklanmak faydalı olacaktır.