Gelişmenin Özeti

# Şirketler için yapay zekâ cep kitabı Yapay zekâ uygulamalarıyla sonuç almak bir teknoloji meselesi değil, bir dönüşüm meselesi. Başarıyı belirleyen şey doğru modeli seçmek değil; doğru problemi seçmek, süreci önce yeniden tasarlamak ve organizasyonu bu değişime hazırlamak.

02 Mayıs 2026 00:00 Whatsapp Telegram Linkedin Email Yönetim Danışmanı METİN TABALU Yapay zekâ üzerine uygulama alanlarını belirlerken firma­ların sorusu genelde aynı: “Hangi modeli kullanalım?” Stanford Di­jital Ekonomi Laboratuvarı’nın bu ay yayımladığı “Kurumlar için Yapay Zekâ (YZ) El Kitabı” (The Enterprise AI Playbook) bu so­rulara cevap vermek amacıyla, 51 başarılı kurumsal YZ projesinin incelemesine dayanan çok özgün bir araştırma. Ana mesajı ise tek­noloji değil de teknolojinin orga­nizasyon içinde nasıl hayata ge­çirildiği üzerine örülü.

Kötü haber: YZ projelerinin büyük çoğunluğu beklenen iş de­ğerini üretemiyor. MIT’nin 2025 NANDA çalışması, üretken ya­pay zekâ (generative AI) pilot çalışmalarının yüzde 95’inin öl­çülebilir bir finansal etki yara­tamadığını raporlamış.

Kurum­lar pilotlar ve üzerine denemeler gerçekleştiriyorlar ancak önemli bir kısmı bu aşamayı geçemiyor ve finansal etki yaratamıyorlar. Bu durum ilk bakışta teknolojik yetersizlik gibi görünebilir ama 51 vaka incelemesine göre durum yetersizlikle ilgili değil.

Problemlerin çoğu teknik değil İncelenen projelerde yaşanan zorlukların doğası da şaşırtıcı. Araştırmaya göre karşılaşılan problemlerin yüzde 77’si teknik değil.

Veri kalitesi, süreç tasarı­mı, değişim yönetimi ve organi­zasyonel yeniden yapılanma gi­bi görünmeyen engeller projeler için en büyük riskleri oluştur­muş. Firmalarda genelde süreç­lerin gerçekten çalışıp çalışmadı­ğı ya da organizasyonun bu deği­şime hazır olup olmadığı genelde göz ardı edilmiş.

Projelerin pay­daşlarının geriye baktıklarında söyledikleri şu olmuş: “Teknoloji en kolay kısımdı.” Bu noktada başarısızlık kavra­mını yeniden düşünmek gereki­yor. Çünkü başarılı yapay zekâ uy­gulamalarının yüzde 61’i, önce­sinde en az bir başarısız deneme içeriyor.

Bu başarısızlıklar yatı­rım geri dönüş oranı (ROI) hesap­larına hiç girmeyen batık (sunk) maliyetler.

Piyasaya Etkileri

• Kur oynaklığı ithalatçı ve ihracatçı şirketlerin fiyatlamalarında düzeltmelere neden olabilir.

Arka Plan

İlgili açıklamalar ve veriler, içinde bulunulan dönem bağlamında piyasa fiyatlamalarına yön veriyor.

Uzman Notu

Kısa vadeli haber akışına aşırı tepki vermek yerine, trend ve risk yönetimine odaklanmak faydalı olacaktır.